De nazomer is een bijzonder seizoen. De zomer is nog niet helemaal voorbij, maar je voelt dat er iets aan het veranderen is. De warmte kan nog volop aanwezig zijn, de natuur draagt haar overvloed nog bij zich, maar de avonden worden korter en het licht verandert. De eerste bladeren laten los.
De nazomer is geen zomer en ook nog geen herfst. Het is een tussenperiode. Een moment om even stil te staan bij wat er is ontstaan voordat we ons weer richten op wat er komen gaat.
Binnen de Traditionele Chinese Geneeskunde (TCM) wordt de nazomer verbonden aan het Aarde-element. Aarde staat voor voeding, stabiliteit, zorg, ontvangen en verwerken. Het is de energie van de rijpe vrucht, van de oogst die binnengehaald wordt en van alles wat gevoed en verzorgd is en nu tot volle wasdom komt. Daarmee heeft de nazomer een heel eigen boodschap: je hoeft niet altijd verder. Soms is het tijd om te verzamelen wat er al is.
De kunst van het oogsten
In de natuur is het logisch. Een plant groeit, bloeit en draagt vrucht. Daarna komt het moment waarop je oogst. Je plukt wat rijp is, verzamelt wat je nodig hebt en laat de rest los.
Ook wij zijn voortdurend aan het groeien, ontwikkelen en plannen. Maar hoe vaak staan we eigenlijk stil bij wat we onderweg hebben verzameld? De nazomer nodigt uit om daar aandacht aan te geven. Wat heeft de afgelopen maanden je gebracht? Waar ben je in gegroeid? Welke ervaringen hebben je gevoed? Wat heeft je geraakt, verrijkt of misschien juist iets duidelijk gemaakt?
Oogsten betekent niet alleen kijken naar wat prettig of succesvol was. Ook moeilijke ervaringen kunnen onderdeel worden van je oogst. Een inzicht dat ontstond omdat iets niet liep zoals je wilde. Een grens die je hebt leren voelen. Een keuze die je hebt gemaakt. Iets wat je hebt losgelaten.
De vraag is niet zozeer: wat heb ik bereikt, maar eerder: wat neem ik mee?
Voeden en verteren
Binnen de Traditionele Chinese Geneeswijze (TCM) zijn de Milt en Maag verbonden met het Aarde-element. Ze spelen een belangrijke rol bij het opnemen en transformeren van voeding. Niet voor niets wordt het Aarde-element daarom vaak gekoppeld aan het vermogen om te verteren. En verteren kun je breder zien dan alleen lichamelijk: ook alles wat we meemaken, vraagt om verwerking. Een gesprek. Een vakantie. Een verandering. Een periode waarin veel op je afkwam. Nieuwe indrukken, emoties, verwachtingen, plannen. We kunnen ze allemaal ‘binnenkrijgen’, maar daarmee zijn ze nog niet automatisch verwerkt.
Daar zit een mooie parallel met voeding. Je kunt een tafel vol eten hebben staan, maar je lichaam heeft tijd nodig om er iets mee te doen. Zo werkt het ook met ervaringen. Soms hebben we vooral behoefte aan minder input en wat meer tijd om te laten bezinken. De nazomer is daar een natuurlijk moment voor.
Niet nog meer informatie. Niet alweer een nieuw plan. Niet meteen door naar het volgende. Maar even voelen: wat heeft dit eigenlijk met me gedaan?
Wanneer Aarde uit balans raakt
De kwaliteiten van het Aarde-element hebben ook een schaduwkant. Wanneer we te veel geven en te weinig ontvangen, te veel zorgen voor anderen en te weinig voor onszelf, kan het moeilijk worden om ons gevoed en gedragen te voelen.
Ook piekeren wordt binnen de TCM vaak verbonden aan het Aarde-element. Steeds opnieuw dezelfde gedachten rond laten gaan. Dingen proberen op te lossen die misschien helemaal niet opgelost kunnen worden. In je hoofd blijven kauwen op iets wat nog niet verteerd is. Dat is een interessante gedachte: misschien hoeft niet alles wat we meemaken onmiddellijk begrepen te worden. Sommige dingen hebben simpelweg tijd nodig. Zoals een vrucht die je niet eerder kunt oogsten dan wanneer hij rijp is.
De smaak van de nazomer
Ook de smaak zoet hoort bij het Aarde-element. Daarbij gaat het binnen de TCM niet alleen om suiker of zoetigheid, maar om de natuurlijke zoete smaak die bijvoorbeeld in wortels, pompoen, granen en andere voedende voedingsmiddelen te vinden is. Zoet heeft iets verzachtends en voedends. Het geeft een gevoel van tevredenheid en verzadiging. Dat past mooi bij de nazomer: een seizoen waarin we mogen ervaren dat er genoeg is.
Niet omdat alles perfect is. Niet omdat alles af is. Maar omdat we even kunnen stoppen met zoeken naar wat er nog ontbreekt. Er is een oogst. Er is voeding. Er is grond onder je voeten.
Ook op de yogamat
De kwaliteit van Aarde kan een mooie leidraad zijn voor je yogabeoefening. Misschien hoef je deze keer niet dieper in een houding te komen. Misschien hoef je niets te verbeteren. Je kunt ook onderzoeken hoe het is om werkelijk aanwezig te blijven bij wat je lichaam je vertelt. Waar kun je ontvangen? Waar houd je nog vast? Wat gebeurt er wanneer je niet meteen iets hoeft te doen met wat je voelt?
Door te vertragen kan er ruimte ontstaan om te voelen wat er werkelijk is. Om indrukken te laten bezinken. Om te herkennen wat je nodig hebt. En om te ervaren dat rust niet hetzelfde is als stilstand.
Eerst landen, dan verder
De herfst komt vanzelf. De natuur hoeft daar niets voor te doen. Ze hoeft de zomer niet vast te houden en hoeft de herfst niet te versnellen. Misschien kunnen wij daar iets van leren.
De nazomer hoeft geen periode te zijn waarin we ons alweer schrap zetten voor een druk najaar. Het mag ook een moment zijn om even terug te kijken, te ontvangen en te verteren.
Om de oogst binnen te halen. Om te proeven wat het leven je de afgelopen maanden heeft gebracht. Om te voelen wat je wilt meenemen en wat je niet langer nodig hebt. En vooral: om weer even te landen.
Niet alles hoeft nu.
Niet alles hoeft opgelost.
Sommige dingen mogen gewoon eerst bezinken.
